۱۳روش ساده و کاربردی برای کنترل یبوست

۱۳روش ساده و کاربردی برای کنترل یبوست

یبوست یکی از موارد شایع مراجعه به کلینیک‌ها است. علل آن شامل مواد غذایی است که خورده می‌شود و یا از خوردن آن امتناع به عمل می‌آید، سبک زندگی افراد، داروهای مصرفی و بیماری‌های زمینه‌ای است. البته برای اکثر مردم علت واقعی آن شناخته شده نیست که این نوع، یبوست مزمن ایدیوپاتیک نام دارد. یبوست به دفع مدفوع کمتر از دو بار در هفته گفته می‌شود. البته درد موقع دفع، نفخ شکم، دفع مدفوع سفت و خشک را هم یبوست می‌نامند.‌ یبوست اثرات روانی و فیزیکی نامطلوبی روی فرد مبتلا به آن می‌گذارد.

برای رفع یبوست، ۱۳ اقدام زیر توصیه می‌شود:
۱- کمبود آب در بدن باعث یبوست می‌شود، لذا نوشیدن مایعات به میزان فراوان کمک کننده است. نوشیدن آب گازدار هم موثرتر است.
۲- خوردن فیبر فراوان به رفع یبوست کمک می‌کند. در رژیم غذایی روزانه دو نوع مصرف فیبر داریم: فیبرهای قابل حل و غیر قابل حل. بعضی‌ها اعتقاد دارند که مصرف فیبر نوع دوم در یبوست های عادتی یا ایدیوپاتیک یا فامیلی، نه تنها مشکل یبوست را بهتر نمی‌کند، بلکه سبب تشدید آن نیز می‌شود. مصرف فیبرهای قابل حل مثل نان سبوس دار، آجیل، نخود فرنگی و..‌‌. باعث حل شدن آنها در مدفوع می‌شود و قوام مدفوع را نرم و دفع آن را راحت می‌کند. بطور کلی مصرف روزانه فیبر، ۲۵ گرم برای خانم‌ها و ۳۸ گرم برای آقایان توصیه می‌شود. بهترین نوع فیبر، فیبرهای غیر قابل تخمیر شدن و پسیلیوم هستند.
۳- ورزش کردن روزانه و افزایش فعالیت بدنی در کاهش یبوست نقش خوبی دارد. ورزش روزانه سبب کاهش علائم ناشی از یبوست می‌شود.
۴- خوردن قهوه با مکانیسم افزایش و تحریک عضلات صاف جدار روده باعث تحریک احساس دفع مدفوع می‌شود. قهوه، مقدار کمی فیبر قابل حل دارد که تاثیر مثبتی در نرم شدن قوام مدفوع دارد. اثرات قهوه، ۶۰ درصد قوی تر از آب و ۲۳ درصد قوی تر از نوشابه‌های بدون کافئین‌ است. در نتیجه نوشیدن قهوه به علت وجود کافئین و فیبر غذایی قابل حل، در رفع یبوست نقش دارد.
۵- خوردن سنا و ملین‌های گیاهی که بدون نسخه نیز توسط داروخانه‌ها به فروش می‌رسد، با مکانیسم افزایش حرکات عضلات جدار روده باعث رفع یبوست می‌شود. این ملین‌ها برای بالغین و مصرف کوتاه مدت توصیه شده است. مصرف سنا برای خانم های باردار، شیرده و افراد مبتلا به بیماریهای التهابی روده توصیه نمی‌شود.
۶- خوردن مواد غذایی یا مکمل های پروبیوتیک باعث تعادل میکروبی روده می‌شود و با این مکانیسم منجر به بهبود یبوست در افراد می‌گردد. این مواد غذایی با تولید اسید لاکتیک و اسیدهای چرب با زنجیره کوتاه، حرکات روده‌ای را بهبود می‌بخشد. مطالعات اخیر موید افزایش حرکات روده و بهتر شدن قوام مدفوع با خوردن مواد غذایی پروبیوتیک است. قابل ذکر است که حداقل ۴هفته بعد از مصرف، اثرات آن ظاهر می‌شود.
۷- مصرف ملین که انواع مختلفی به منظور رفع یبوست، در دسترس است: ملین‌های حاوی فیبر فراوان که آب موجود در مدفوع را افزایش می‌دهد. ملین‌های حاوی روغن که باعث نرم کردن مدفوع و تسهیل دفع می‌شود. ملین‌های محرک که با مکانیسم افزایش حرکات دودی روده، دفع مدفوع را سرعت می‌بخشد. ملین های اسموتیک که با تسریع و افزایش باز جذب مایع از جدار روده، باعث نرم شدن مدفوع در فرد می‌شود.
۸- داشتن رژیم با فودمپ پایین، توصیه‌ی دیگر است.
این رژیم حاوی قندهای الیگوساکاریدی است. مواد غذایی حاوی فودمپ پایین باعث کاهش تولید گاز و نفخ، اسهال و یبوست می‌شود. بادام، بادام زمینی، دانه کنجد، همه انواع گوشت، ماهی، تخم مرغ، محصولات لبنی بدون لاکتوز، مارچوبه، کلم بروکلی، چغندر، کلم، گل کلم، سیر، رازیانه، قارچ، بامیه، پیاز، نخود فرنگی، موسیر،لوبیا، نخود، عدس، لوبیای قرمز، لوبیای پخته، دانه سویا، نان، ماکارونی، غلات صبحانه، نان و بیسکویت، مواد غذایی با فودمپ پایین محسوب می‌شوند.
۹- خوردن گلوکومانان به عنوان یک راه‌حل دیگر مطرح است.
رژیم حاوی گلوکومانان به عنوان یک فیبر محلول، باعث نرم شدن مدفوع می‌شود. گلوکومانان طبیعی، فیبر غذایی محلول در آب است. مانند سیب زمینی شیرین.
۱۰- مواد غذایی پروبیوتیک حاوی فیبر، بهداشت روده را بالا می‌برد و سبب تعادل باکتری های غیر بیماری‌زا و مفید در روده انسان می‌شود. سیر، پیاز و موز از مواد غذایی پروبیوتیک طبیعی هستند.
۱۱- سیترات منیزیوم به عنوان ملین اسموتیک، به رفع یبوست کمک می‌کند. این دارو بدون نسخه نیز در داروخانه‌ها در دسترس افراد قرار می‌گیرد.
۱۲- خوردن آلو و آب آلو برای رفع یبوست کمک کننده است. آلو علاوه بر فیبر، حاوی سوربیتول است که اثر مطلوبی روی رفع یبوست دارد. دوز پیشنهادی، خوردن ۷ آلوی متوسط دو بار در روز است.
۱۳- گاهی عدم تحمل به لبنیات و لاکتوز، سبب یبوست می‌شود که توصیه می‌شود به طور موقت از مصرف آن اجتناب به عمل آید. البته در این موارد بهتر است برای جایگزینی کلسیم، از مواد غذایی حاوی کلسیم استفاده شود.

اشتراک گذاری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *